سید محمد حسن جگرن

محمدحسن جگرن محمد حسن
درگذشت	۷ اردیبهشت ۱۳۹۵ کابل
علت مرگ	بیماری
پیشه(ها)	فرمانده نظامی، سیاست‌مدار
شناخته‌شده برای	حضور در جنگ بین مجاهدین و دولت کمونیستی افغانستان

سید محمدحسن جگرن (زاده: سیاه ریگ، ناهور – درگذشت: ۷ اردیبهشت/ثور ۱۳۹۵، کابل) فرمانده نظامی، سیاست‌مدار و از اعضای حزب وحدت اسلامی افغانستان بود. او در اوایل دههٔ ۱۳۷۰ خورشیدی فرماندهی کل نیروهای نظامی حزب وحدت اسلامی افغانستان را بر عهده داشت. جگرن در سن ۹۲ سالگی بر اثر بیماری در کابل درگذشت.

زندگی‌نامه

باشگاه خبرنگاران جوان

این بخش بر پایهٔ گزارش باشگاه خبرنگاران جوان (۱۳۹۵) تنظیم شده‌ است.

سید جگرن یک تن از پیشتازان جهاد و مقاومت در 92 سالگی درگذشت

سترجنرال سید محمد حسن مشهور به سید جگرن، از پیشتازان جهاد و مقاومت، صبح امروز (سه شنبه) بر اثر مریضی که داشت به عمر ۹۲ سالگی در کابل وفات کرد.

به گزارش حوزه افغانستان باشگاه خبرنگاران، سید محمد حسن جگرن، پس از کودتای هفت ثور سال (۱۳۵۷) درحالی‌که رتبه جگرنی داشت، به ایجاد و تأسیس نخستین هسته های مقاومت و جهاد در غزنی همت گماشت و علیه کمونیست های شوروی سابق با رهبری علمای دینی و تشکیل حکومت اسلامی در جبهات قیاق ولسوالی ناهور ولایت غزنی گروه جهادی و مسلحانه را شکل داد.

جنرال سید حسن همچنان که شهرت ملی و بین‌المللی داشت از فرماندهان مطرح و برازنده جهادی محسوب میشد که از جانب چندین رهبر جهادی به احراز رتبه اعزازی جنرالی نایل و به جنرال آقا مشهور شد.

وی پس از جنگ های داخلی و فروپاشی تشکیلات شورای اتفاق اسلامی از کار های سیاسی دوری گزیده و دوباره به مقر اصلی فرماندهی‌اش در ناهور برگشت.

گفتنی است که پس از اجلاس بن رئیس‌جمهور قبلی کشور «حامد کرزی» او را به‌عنوان مشاور نظامی‌اش منصوب کرد.

بر اساس اعلامیه ستاد برگزاری مراسم، پیکر این مجاهد ساعت ۱:۳۰ بعد از ظهر (فردا) چهارشنبه ۸ ثور از شفاخانه چهارصد بستر کابل تشیع و در جوار زیارتگاه امام علی(ع) در کارته سخی به خاک سپرده خواهد شد.

پیام اتفاق

این متن مصاحبه در نشریهٔ «پیام اتفاق»، شمارهٔ ۱۲، که در سال ۱۳۶۹ منتشر شده است، آمده است.

رئيس عمومی کمیسیون نظامی شورای انقلابی اتفاق اسلامی افغانستان: باشد که وارثین شهدا و انقلاب، بازیگران بیگانه را فرصت ندهند.

۱- از حضرت آقا صاحب جنرال رئیس عمومی کمیسیون نظامی جهاد شوروی تقاضامندم مختصری از زندگی‌نامه‌تان را برای خوانندگان جریده پیام اتفاق بیان فرمایید؟

۲- سوابق مبارزاتی‌تان را لطف فرموده شرح دهید.

۳- جبهاتی که تحت قیادت شما وظیفه جهادی‌شان را دنبال کرده‌اند شرح دهید.

۴- روحیه مجاهدین را در شرایط کنونی چطور ارزیابی می‌نمایید؟

۵- وضعیت فعلی دولت کابل چگونه بوده؟ روشنی دهید.

۶- به‌عنوان یک شخصیت نظامی که سال‌ها در جبهات جهادی حضور داشته‌اید نظرتان را راجع به وضعیت کنونی انقلاب اسلامی از جمله به‌میان‌آمدن حزب وحدت بیان نمایید.

۷- برای حل مشکل افغانستان چه راهی را بهتر می‌دانید راه‌حل نظامی و یا طریق سیاسی؟

۸- اگر خاطره از سال‌های انقلاب در ذهن حضرت‌عالی است بیان نمایید.

۹- از فتوحات عمدهٔ که تحت قیادت و فرماندهی جناب‌عالی در طی یازده سال انقلاب اسلامی صورت‌گرفته باشد شرح دهید.

بسم‌الله الرحمن الرحیم .

اینجانب سید محمدحسن متوطن در سیاریگ خوات ولسوالی ناهور که در سال ۱۳۱۷ هجری شمسی به مکتب لیسه حربی شامل درس و تکمیل بعد از آن بحر بی شوونځی (حربی پوهنتون) تحصیلات عالی نظامی را الی سال ۱۳۳۰ هجری شمسی به پایان رسانیده. روی مقررات نظام وقت به کفالت ضابط در قطعه عسکری موظف شدم و قدم‌به‌قدم با پیشبرد وظیفه به رتبه‌های بالاتر ارتقا و در نتیجه تا سال ۱۳۴۹ شمسی به رتبه جگرنی رسیدم. نظر به شرایط بی‌عدالتی وقت از وظیفه کناره‌گیری نمودم .

۲ و ۳- بعد از کناره‌گیری از وظیفه در ماوای اصلی در سیاریگ خوات جابه‌جا و به مطالعات تاریخ اجتماعی و فلسفی چهره‌های انقلابی و وضع مردم افغانستان و منطقه می‌اندیشیدم البته برای ارتقای مکتب ابتدائیه شش صفه خوات کوشش انجام دادم تا متوسطه شد و با شخصیت‌های ملی شناخت‌ها و تماس‌ها حاصل نمودم و در سال ۱۳۵۲ خواستم در خدمت بهتر ملت منطقه آماده شوم به کاندیدای وکالت شورا تصمیم گرفتم تا از این طریق خواسته‌های برحق ملت را به حکومت و حکومت را به‌واقع به خدمت مردم افغانستان و قانع سازم؛ اما تغییرات حکومتی در سطح افغانستان به وجود آمد و حکومت به داوود منتقل شد.

با گذشت تقریباً پنج سال این وضع کودتای دیگری به‌وسیله خلقی‌ها و پرچمی‌ها به وقوع پیوست که بیش از بیش خطر انحطاط فکری مردم به‌محض قدرت‌گرفتن مشاهده می‌شد که در این مورد با روحانیت مبارز این وضع آشفته را در میان گذاشته و از پیامد ناگواری که به دنبال داشت مذاکره می‌کردم که در نتیجه مقصود خوشبختانه با جمیع روحانیت ما حول به مبارزه علیه اقدام‌های خلاف دستورات اسلامی که توسط خلقی و پرچمی‌ها در رأس ترکی صورت‌گرفته بود، موفق شدیم طی دو روز جلسه، جبهات نظامی در ولسوالی بهسود ترتیب و هم جبهه دیگری در براندازی ولسوالی ناهور تنظیم نمودیم و جبهه دیگری در ولسوالی جاغوری تحت قومانده قوماندان عبدالخالق در جاغوری سوق دادیم و خودم رهبری نظامی جبهه ولسوالی ناهور را به عهده گرفتم که به تاریخ ۲/۶/۱۳۵۸ ولسوالی ناهور را از لوث وجود ناپاک ایادی روس‌ها پاک و سپس به مسیر سراب و جغتو و ولسوالی گلبوری نظامی‌های جهادی را قومانده دادم که به ترتیب جبهات در ککرک و ترگان و مردم سراب جغتو را نیز در قیاق جابه‌جا و خودم با عده‌ای از مجاهدین در ده حاجی و ده حمزه و میدان مصروف پاک‌سازی شدم و به حمد خداوند کریم با اندک‌زمان مناطق نامبرده به دست پرتوان قهرمانان آزاد و پوزه خلقی‌ها و پرچمی‌ها به خاک مالیده شد.جبهات منظم در سنگر مقدم اطراف غزنی جابه‌جا شد.

بعد از آن ارتباط جهاد را گسترش دادم و در مربوطات غزنی با برادران اهل‌سنت داخل مذاکره شدم که و بعد از مدتی که ملت مناطق مرکزی با شمول برادران اهل‌سنت که چند ولسوالی را متشکل بودند از روحانیت و دانشمندان معارف و اهل تجربه ملی در ورس گرد هم جمع و تشکیلات جامع اداری حکومت اسلامی به‌منظور تنظیم امور جهادی و رهبری انقلاب اسلامی شورای انقلابی اتفاق اسلامی افغانستان به وجود آمد. در اینجا شخص خودم بعلاوه که مصروف به تعمیل امر شرعی جهادی شخصاً آماده بودم و از طریق شورای منتخب مردم به ریاست عمومی کمیسیون نظامی جهاد و امور دفاعی تعیین شدم که جبهات ولایت پروان، ولایت غزنی و جاغوری و بامیان و قندهار و لشکرگاه را رهبری نمایم و چنانچه که نتیجه این عمل تا اکنون از نظر همه برادران پوشیده نیست و جبهات مقدم و مستحکم جهادی که در آستانه دوازدهمین سال انقلاب اسلامی قرار دارند. شاهد و ناظر صحنه می‌باشد. استقامت همه جبهات جهادی بالاخره قوای تا به دندان مسلح روسی را در سطح بین‌المللی به شکست و مرگ حتمی روبرو و به برگشت مفتضحانه مجبور کرد؛ ولی جنایات ارتش سرخ در سطح ملی و بین‌المللی از صفحات تاریخ محو نخواهد شد و بلکه نفرین‌ها را به خود ضمیمه دارند.

۴- مجاهدین اسلامی بحمدالله از روحیه بسیار عالی برخوردار است و موضع نظامی سیاسی خودها را حفظ کرده‌اند. در عین حالی که بعلاوه به فشار جنگی و محاصره اقتصادی گرفتارند اما با اطمینان روحی و ایمان کامل جهاد مقدس را به حسن صورت انجام می‌دهند.

۵- دولت مزدور روسی آخرین لحظات حیات مکتب کمونیست را در رسانه‌های خبری دنیا و انقلابات ملت‌هایی که تاکنون از تاجیکستان و لهستان تا با آلمان شرق به زنجیر اسارت فرهنگی و اقتصادی گرفتار بودند مشاهده می‌کند و مرگ خودها را نیز چندان دور نمی‌بیند. ادامهٔ عمر آنها مربوط می‌شود به یک نظم کلی و پلان صحیح مجاهدین و سنگر داران جهادی که آخرین ضربه را همه با هم وارد و نقطه‌های محدودی که تحت کنترل رژیم می‌باشند آزاد و با مردم، اکثریت قاطع ملت مسلمان آزادی جمهوری اسلامی را تحقق به بخشند.

۶- در وضعیت فعلی زد و بندهای پنهان و آشکار جریان دارد که منوط است به بخش نهایی و کامل‌کننده انقلاب اسلامی باشد که وارثین شهدا و انقلاب بازیگران بیگانه را فرصت ندهند. البته با وحدت ملت مسلمان در مجموع و به‌خصوص سروصدای تأسیس حزب وحدت با تدوین کیفیت جامع وحدت همیشه آرمان من و همه ملت بوده و می‌باشد .

۷- حل مسئله افغانستان با محو کامل خلقی‌ها و پرچمی‌ها انجام می‌پذیرد که این وضع چه با تشدید جنگ نیروهای جهادی تحقق بپذیرد و یا اینکه آنها بیش از ین بر جنایات ضدبشری و تخلفات و تجاوزات بر مقدسات دینی و میهنی‌شان نیفزایند و به مجاهدین اسلامی افغانستان تسلیم شوند در این صورت بعضی از کارکنان که حزبی نمی‌باشد الی برگزاری و بررسی دقیق قضایی فرصت حیات خواهند داشت

۸- خاطره‌های بسیار پرارزش از انقلاب اسلامی و سنگر جهادی دارم که این سعادت را وارثین شهدا انشاء... حفظ و با قبول تقدیم هزاران شهید و تحمل محاصره‌های اقتصادی به تکامل دو جهتی می‌رسند .

۹- فتوحات بس زیاد بوده از بامیان، و ولایت پروان و قندهار و لشکرگاه که در اینجا گنجایش یاد از آن نیست تنها به‌عنوان نمونه تسلیم‌شدن صاحب‌منصبان و عساکر متعدد ژاندارم غزنی به وسیله قهرمانان آزادی را نام می‌گیرم که در نتیجه آن غنیمت بس آشکار به دسترس مجاهدین قرار گرفت.